磷酸一铵溶解性与稳定性优势详解：提升肥料利用率的关键技术要点

فوسفات مونوامونیوم: راهکاری برای افزایش بهرهوری کود

در کشاورزی مدرن، هر تلاش برای افزایش عملکرد محصول باید با حداکثر استفاده از منابع همراه باشد. فوسفات مونوامونیوم (MAP)، یکی از پرفروش‌ترین کودهای فسفر دار، به دلیل خاصیت حل‌شدن بالا و پایداری عالی، در سال‌های اخیر به عنوان گزینه‌ای علمی و عملی برای کشاورزان جهانی شناخته شده است.

چرا فوسفات مونوامونیوم؟

براساس آمار مؤسسه بین‌المللی کود (IFA)، کودهای فسفری حاوی فوسفات مونوامونیوم در مقایسه با فسفات‌های سنتی، نرخ جذب فسفر توسط ریشه گیاه تا 40٪ بیشتر است. این به معنای این است که کشاورز می‌تواند با کاهش مصرف کود، عملکرد را افزایش دهد — بدون اینکه هزینه‌ها افزایش یابد.

دکتر محمد رضا خوش‌نواز، متخصص کودشناسی در دانشگاه تهران: "فوسفات مونوامونیوم فقط یک کود نیست؛ بلکه یک راهکار مدیریتی است. این ماده به دلیل قابلیت حل‌شدن سریع در آب و عدم تشکیل رسوب در خاک، حتی در خاک‌های شنی یا اسیدی نیز عملکرد مطلوبی دارد."

مقایسه با کودهای سنتی: امتیاز واضح

کودهای فسفری قدیمی مانند فسفات سنگی یا فسفات دی‌آمونیوم، در خاک‌های شنی یا اسیدی معمولاً در ۳۰ تا ۶۰ روز بعد از کاربرد، حدود 60٪ از فسفر خود را از دست می‌دهند. در مقابل، فوسفات مونوامونیوم با وجود محتوای فسفر بالا (مثلاً ۱۱-۵۲) و رطوبت‌پذیری فوق‌العاده، تا ۸۰٪ از فسفر خود را در ۴۵ روز اول حفظ می‌کند.

این ویژگی‌ها، آن را به گزینه‌ای ایده‌آل برای کشت‌های مبتنی بر آبیاری قطره‌ای یا سیستم‌های کوددهی هوشمند تبدیل می‌کند — به خصوص در مناطق خشک و نیمه‌خشک.

کاربرد در محصولات مختلف

• ذرت: استفاده از MAP در مرحله بذرزنی، عملکرد ذرت را تا ۱۵٪ افزایش می‌دهد.
• برنج: در خاک‌های اسیدی یا شنی، فسفر محلول به ریشه‌ها سریع‌تر رسیده و رشد گیاه را تقویت می‌کند.
• سبزیجات: به دلیل عدم وجود یون کلر، از آسیب‌های ناشی از کلر در گیاهان زراعی جلوگیری می‌کند.

همچنین، این کود به دلیل عدم حاوی یون کلر، برای کشاورزانی که به دنبال راهکارهای کشاورزی پایدار و اکولوژیک هستند، انتخابی ایده‌آل است. طبق گزارش سازمان جهانی کشاورزی (FAO)، استفاده از کودهای بدون کلر، نقش مهمی در کاهش آلودگی خاک و آب دارد.

با توجه به تغییرات آب‌وهوایی و افزایش تقاضا برای غذا با کیفیت بالا، استفاده از فوسفات مونوامونیوم یک تصمیم اقتصادی و محیط‌زیستی است. هر گرام کود که به صورت صحیح استفاده شود، به یک گرم محصول تبدیل می‌شود — و این دقیقاً چیزی است که کشاورز باید بداند: هر تلاشی برای بهبود کود، به معنای افزایش درآمد است.